Ülkemizde HIV/AIDS bildirimi zorunlu hastalıklar listesinde yer almakta olup 1985 yılındaki ilk vaka bildiriminden bu yana sürveyansı yürütülmektedir. Bireylerin ayırımcılık ve damgalanmaya uğramalarına engel olmak için HIV enfeksiyonunun bildiriminde hastaların güvenliği ve kişi haklarına zarar verilmemesi esastır. Bu nedenle HIV/AIDS sebebiyle sağlık kuruluşlarına başvuran, tedavi ve testlerini yaptıran hastalarımızın veya yeni tespit edilen HIV pozitif kişilerin kimliği ile ilgili bilgiler kodlanarak bildirilmekte olup kişilerin ad, soyad ve T.C. Kimlik numarası bilgileri alınmamaktadır.

Vakaların bildirimleri doğrulama tarihi üzerinden değerlendirilmektedir. Vaka sayıları doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar üzerinden hesaplanmaktadır. Bu nedenle bu yıl içinde bir önceki yılda doğrulama testi yapılan vakaların bildirimleri yapılabilmektedir. Bu durumda yıllık vaka sayıları değişebilmektedir. Aşağıda yer alan tablolardaki veriler ve hesaplamalar 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar üzerinden gerçekleştirilmiştir.

Ülke genelinde HIV/AIDS pozitif bireyler sosyal damgalanma ve ayrımcılığa uğrama endişesi ile özellikle küçük illerde tanı ve tedavi hizmetleri almaktan kaçınmaktadırlar. Büyük illerde başvurdukları hastanelerde ise beyan ettikleri adres ile ikamet adresleri uyuşmamaktadır. Bu yüzden enfeksiyona yönelik coğrafi bölge ya da il dağılımı verileri gerçeği yansıtmayabilmekte olup ülke verileri üzerinden değerlendirme yapılmaktadır.

Ülkemizde 1985 yılından 31 Aralık 2021 tarihine kadar doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan 30,293 HIV(+) kişi ve 2083 AIDS vakası mevcuttur. Vakaların % 81,2’si erkek, % 18,8’i kadın olup % 16’sı yabancı uyruklu kişilerden oluşmaktadır. Vakaların en fazla görüldüğü yaş grubu 25-29 ve 30-34 yaş grubudur. Bulaş yoluna göre dağılımına bakıldığında, vakaların % 45,6’sı cinsel yolla bulaşmakta olduğu, cinsel yolla bulaştığı bildirilen bu vakaların % 68,6’sının bulaşma yolunun heteroseksüel cinsel ilişki olduğu bilinmektedir. Ayrıca, vakaların %0,97’sinin bulaşma yolu damar içi madde kullanımı olup % 53,08’inin bulaş yolu bilinmemektedir.

01 Ocak 2021 – 31 Aralık 2021 tarihlerinde ise 2922 HIV (+) kişi ve 80 AIDS vakası  olmak üzere toplam 3002 vaka doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirilmiştir. Bildirimi yapılan vakaların % 83,94’i erkek, % 16,05’i ise kadındır. Vakaların % 17,85’i yabancı uyrukludur. 2021 yılında bildirimi yapılan vakalardan 25-29  yaş grubu, diğer yaş gruplarına göre daha fazla sayıda bildirilmiştir. Yıllar itibarıyla hastalık trendinde artış izlenmektedir. 2014 yılında HIV pozitif kişi sayısı 1917 iken, 2021 yılında HIV pozitif kişi sayısı 2922 olmuştur.

Bu kapsamda hazırlanan ayrıntılı tablolar aşağıda yer almaktadır.

HIV / AIDS TOPLAM VAKA VE ÖLÜM SAYILARININ SON 5 YIL DAĞILIMI

YILLAR

HIV

AIDS

TOPLAM

ÖLÜM

2017

3146

126

3272

32

2018

3825

130

3955

31

2019

4019

134

4153

40

2020

2900

72

2972

38

2021

2922

80

3002

36

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

AIDS VAKALARININ YAŞ GRUBU VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI
(1985 – 31 Aralık 2021)

YAŞ GRUBU

ERKEK

KADIN

TOPLAM VAKA

0

0

4

4

1-4

4

8

12

5-9

7

6

13

10-14

5

2

7

15-19

11

3

14

20-24

73

19

92

25-29

170

28

198

30-34

274

61

335

35-39

268

63

331

40-44

222

33

255

45-49

212

37

249

50-54

172

32

204

55-59

132

25

157

60-64

67

18

85

65 üstü

81

11

92

Bilinmeyen

30

5

35

TOPLAM

1728

355

2083

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

AIDS VAKALARININ UYRUGA GÖRE DAĞILIMI
(1985 – 31 Aralık 2021)

UYRUK

AIDS TOPLAM VAKA

YÜZDE

T.C VATANDAŞI

1798

86,32

YABANCI UYRUKLU

281

13,49

UYRUĞU BİLİNMEYEN

4

0,19

TOPLAM

2083

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV VAKALARININ YAŞ GRUBU VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI 
(1985 – 31 Aralık 2021)

YAŞ GRUBU

ERKEK

KADIN

TOPLAM VAKA

0

68

45

113

1-4

38

33

71

5-9

22

14

36

10-14

21

14

35

15-19

633

155

788

20-24

3362

664

4026

25-29

4484

1000

5484

30-34

4057

1018

5075

35-39

3449

862

4311

40-44

2446

623

3069

45-49

2041

440

2481

50-54

1543

309

1852

55-59

1041

240

1281

60-64

626

123

749

65 üstü

627

124

751

Bilinmeyen

116

55

171

TOPLAM

24574

5719

30293

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV VAKALARININ UYRUĞA GÖRE DAĞILIMI
(1985 – 31 Aralık 2021)

UYRUK

HIV TOPLAM VAKA

YÜZDE

T.C VATANDAŞI

25229

83,29

YABANCI UYRUKLU

4911

16,21

UYRUĞU BİLİNMEYEN

152

0,50

TOPLAM

30293

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV / AIDS VAKALARININ OLASI BULAŞ YOLLARINA GÖRE DAĞILIMI
(1985 – 31 Aralık 2021)

OLASI BULAŞ YOLU

TOPLAM VAKA

YÜZDE

HOMOSEKSÜEL / BİSEKSÜEL CİNSEL İLİŞKİ

4633

14,31

HETEROSEKSÜEL CİNSEL İLİŞKİ

10136

31,31

DAMAR İÇİ MADDE

315

0,97

ENFEKTE KAN TRANSFÜZYONU (Hemofilikler hariç)

108

0,33

HEMOFİLİ HASTASI

23

0,07

ANNEDEN BEBEĞE GEÇİŞ

204

0,63

NAZOKOMİAL GEÇİŞ

80

0,25

BİLİNMİYOR

17184

53,08

ÇOKLU BULAŞ 2

301

0,93

ÇOKLU BULAŞ 3

3

0,009

TOPLAM

32376

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

2021 YILI İSTATİSTİKLERİ

AIDS VAKALARININ YAŞ GRUBU VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI

(1 Ocak 2021- 31 Aralık 2021)

YAŞ GRUBU

ERKEK

KADIN

TOPLAM VAKA

0

0

0

0

1-4

0

1

1

5-9

0

0

0

10-14

0

0

0

15-19

0

0

0

20-24

2

0

2

25-29

6

0

6

30-34

13

0

13

35-39

8

1

9

40-44

6

3

9

45-49

10

0

10

50-54

9

1

10

55-59

8

1

9

60-64

7

0

7

65 üstü

4

0

4

Bilinmeyen

0

0

0

TOPLAM

73

7

80

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

 

AIDS VAKALARININ UYRUĞA GÖRE DAĞILIMI

(1 Ocak 2021- 31 Aralık 2021)

UYRUK

AIDS TOPLAM VAKA

YÜZDE

T.C VATANDAŞI

70

87,50

YABANCI UYRUKLU

10

12,50

UYRUĞU BİLİNMEYEN

0

0,00

TOPLAM

80

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV VAKALARININ YAŞ GRUBU VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI 

(1 Ocak 2021- 31 Aralık 2021)

YAŞ GRUBU

ERKEK

KADIN

TOPLAM VAKA

0

0

8

8

1-4

1

2

3

5-9

0

2

2

10-14

2

1

3

15-19

64

11

75

20-24

371

44

415

25-29

459

65

524

30-34

393

90

483

35-39

309

70

379

40-44

264

54

318

45-49

185

54

239

50-54

148

31

179

55-59

113

22

135

60-64

72

11

83

65 üstü

66

10

76

Bilinmeyen

0

0

0

TOPLAM

2447

475

2922

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV VAKALARININ UYRUĞA GÖRE DAĞILIMI

(1 Ocak 2021- 31 Aralık 2021)

UYRUK

HIV TOPLAM VAKA

YÜZDE

T.C VATANDAŞI

2368

81,04

YABANCI UYRUKLU

526

18

UYRUĞU BİLİNMEYEN

228

0,95

TOPLAM

2922

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar

     

HIV / AIDS VAKALARININ OLASI BULAŞ YOLLARINA GÖRE DAĞILIMI

(1 Ocak 2021- 31 Aralık 2021)

OLASI BULAŞ YOLU

TOPLAM VAKA

YÜZDE

HOMOSEKSÜEL / BİSEKSÜEL CİNSEL İLİŞKİ

363

12,09

HETEROSEKSÜEL CİNSEL İLİŞKİ

719

23,95

DAMAR İÇİ MADDE

11

0,37

ENFEKTE KAN TRANSFÜZYONU (Hemofilikler hariç)

0

0,00

HEMOFİLİ HASTASI

0

0,00

ANNEDEN BEBEĞE GEÇİŞ

10

0,33

NAZOKOMİAL GEÇİŞ

0

0,00

BİLİNMİYOR

1932

64,36

ÇOKLU BULAŞ 2

31

1,03

ÇOKLU BULAŞ 3

1

0,03

TOPLAM

3002

100

* 01 Şubat 2022 tarihi itibari ile doğrulama testi pozitif tespit edilerek bildirimi yapılan vakalar